Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında; satışa konu malın ayıplı çıkması halinde tüketiciye dört seçimlik hak tanınmıştır. Bu haklar, ayıbın gizli veya açık olmasına ve ayıbın tüketici tarafından bilinmemesine göre kullanılabilir.
Ayıp Nedir?
Ayıp; satılan malın objektif olarak sahip olması beklenen niteliklere veya sözleşmeye/satıcının taahhüdüne aykırı bir özellik taşımasıdır. Açık ayıp; kontrolle fark edilebilen ayıptır. Gizli ayıp ise kullanım sırasında ortaya çıkan ayıptır.
Tüketicinin Seçimlik Hakları
- Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme (iade).
- Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinden indirim isteme.
- Aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.
- İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesini isteme.
Süre
Kanunda öngörülen ayıba karşı tekeffül zamanaşımı, kural olarak 2 yıldır. Konut ve tatil amaçlı taşınmaz mallarda bu süre 5 yıldır. Ayıp ağır kusur veya hile ile gizlenmişse zamanaşımı süresinden yararlanılamaz.
Tüketici Hakem Heyeti ve Mahkeme
Uyuşmazlığın parasal değerine göre tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi görevlidir. Hakem heyetlerine başvuru sınırının altındaki uyuşmazlıklarda doğrudan mahkemeye başvurulamaz; öncelikle hakem heyetine başvuru zorunludur.
Süreç
- Ayıbın yazılı olarak satıcıya bildirilmesi (iade talebi de bu aşamada yapılabilir).
- Yanıt alınmaması veya olumsuz yanıt halinde tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvuru.
- Gerekirse bilirkişi incelemesi ile ayıbın tespiti.
- Karar sonrası iade, indirim, onarım veya değişim.
Detaylı bilgi için tüketici hukuku sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut olayınıza ilişkin değerlendirme için hukuki danışmanlık alınması önerilir. Akman Hukuk Bürosu · 0545 682 82 16 · info@akmanhukuk.com.tr